Ngày mùng 9 tháng Giêng Âm lịch hàng năm mang ý nghĩa đặc biệt trong đời sống tâm linh người Việt, với lễ Vía Trời thể hiện lòng biết ơn và ước vọng một năm mới an lành, sung túc. Việc tìm hiểu về ý nghĩa các con số trong văn hóa Á Đông sẽ giúp ta thêm trân trọng những giá trị truyền thống này. Khám phá chi tiết về cách chuẩn bị và bài văn khấn để nghi lễ thêm trang trọng tại <a href="Website Chia sẻ Đạo Phật“>Website Chia sẻ Đạo Phật.
Ngày mùng 9 tháng Giêng Âm lịch hàng năm là một dịp lễ quan trọng trong tín ngưỡng dân gian Việt Nam, đặc biệt là đối với những gia đình coi trọng các nghi thức truyền thống. Lễ cúng này, còn gọi là Lễ Vía Trời hay Lễ cúng Ngọc Hoàng Thượng Đế, thể hiện lòng biết ơn đối với Trời Đất và ước mong một năm mới an lành, sung túc. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin chi tiết về ý nghĩa, cách chuẩn bị lễ vật và bài văn khấn để thực hiện nghi lễ này một cách trang trọng và đầy đủ.
Trong văn hóa tín ngưỡng, ngày mùng 9 tháng Giêng Âm lịch được chọn để cúng Vía Trời, một phong tục có nguồn gốc từ văn hóa phương Đông, nơi các con số mang những ý nghĩa biểu trưng sâu sắc.
- Ý nghĩa các con số trong văn hóa phương Đông: Số 1 biểu trưng cho sự khởi đầu, vĩ đại; số 2 cho Âm Dương, Trời Đất; số 3 cho Tam Tài (Trời – Đất – Người); số 4 cho Tứ Tượng (Nhật, Nguyệt, Tinh, Thần); số 5 cho Ngũ Hành (Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ); số 6 cho Lục Hợp (Trời, Đất và bốn phương); số 7 cho Thất Tinh (Bắc Đẩu Thất Tinh); số 8 cho Bát Quái; và số 9 biểu trưng cho sự cao quý, bao la, vĩnh cửu, là con số của Hoàng Đế.
- Việc chọn ngày mùng 9 tháng Giêng để cúng Vía Trời thể hiện sự tôn kính đối với Ngọc Hoàng Thượng Đế, vị vua tối cao cai quản vạn vật, vũ trụ.
Mục đích chính của Lễ Vía Trời là bày tỏ lòng thành kính, biết ơn đối với công ơn sinh thành, nuôi dưỡng của Trời Đất. Đồng thời, đây cũng là dịp để gia chủ cầu mong một năm mới mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, gia đình bình an, sức khỏe dồi dào, công việc làm ăn thuận lợi và gặp nhiều may mắn.
1. Ý nghĩa Lễ Vía Trời ngày mùng 9 Tết
Lễ cúng mùng 9 tháng Giêng, hay còn gọi là Lễ Vía Ngọc Hoàng Đại Đế, là một nét đẹp trong văn hóa tín ngưỡng dân gian Việt Nam, mang đậm dấu ấn của tín ngưỡng phương Đông.
Theo quan niệm dân gian, mỗi con số đều mang một ý nghĩa riêng biệt. Số 9, với quan niệm về sự lớn lao, bao la và đỉnh cao, được chọn làm ngày cúng để thể hiện sự tôn kính tuyệt đối đối với Ngọc Hoàng Thượng Đế – vị vua tối cao cai quản cả trời và đất, điều khiển vạn vật sinh sôi, nảy nở.
Ngọc Hoàng Đại Đế
Số 1 tượng trưng cho sự khởi đầu, vĩ đại của tạo hóa. Số 2 biểu thị cho sự cân bằng Âm Dương, Trời Đất. Số 3 đại diện cho Tam Tài: Trời, Đất, Con người. Số 4 nói về Tứ Tượng: Nhật, Nguyệt, Tinh, Thần. Số 5 biểu trưng cho Ngũ Hành: Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ. Số 6 thể hiện sự hài hòa của Trời, Đất và bốn phương Đông, Tây, Nam, Bắc. Số 7 biểu thị cho chòm sao Bắc Đẩu. Số 8 mang ý nghĩa Bát Quái. Và số 9 biểu thị cho chín phương trời, sự bao la, vĩnh cửu, là con số tối thượng, thường gắn liền với bậc đế vương.
Việc chọn ngày mùng 9 tháng Giêng để cúng Vía Trời là cách để thể hiện sự tôn kính sâu sắc đối với Ngọc Hoàng Thượng Đế, người đứng đầu Thượng Thiên, cai quản mọi sự trên đời. Nghi lễ này không chỉ là dịp để con người bày tỏ lòng biết ơn đối với công ơn trời đất mà còn là nét đẹp văn hóa, tín ngưỡng truyền thống được gìn giữ qua nhiều thế hệ.
Mục đích chính của lễ cúng này là để tạ ơn Trời Đất, cầu mong một năm mới an lành, mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, gia đình khỏe mạnh, công việc thuận lợi và gặp nhiều may mắn.
2. Giờ đẹp cúng vía Trời ngày mùng 9 tháng Giêng 2026
Theo lịch Vạn Niên, ngày mùng 9 tháng Giêng Âm lịch năm 2026 sẽ rơi vào ngày 9 tháng 2 năm 2026
Đây là ngày có các sao tốt, rất thích hợp cho việc xuất hành, cầu tài, giải quyết các vấn đề kiện tụng. Các khung giờ đẹp để tiến hành lễ cúng trong ngày này bao gồm:
- Giờ Tý (23:00 – 01:00)
- Giờ Sửu (01:00 – 03:00)
- Giờ Mão (05:00 – 07:00)
- Giờ Ngọ (11:00 – 13:00)
- Giờ Thân (15:00 – 17:00)
- Giờ Dậu (17:00 – 19:00)
3. Cách chuẩn bị lễ vật và văn khấn cúng vía Trời mùng 9
1. Lễ vật cúng mùng 9 tháng Giêng
Một mâm cúng Vía Trời không cần quá cầu kỳ nhưng cần thể hiện sự thành tâm. Lễ vật cơ bản bao gồm:
- Hương, đèn cầy (hoặc nến).
- Hoa tươi.
- Trà (hoặc nước lọc).
- Trái cây.
- Phẩm vật (đồ khô).
Theo quan niệm “lục lễ” (sáu lễ vật), mâm cúng đầy đủ bao gồm Hương, Đăng (đèn), Hoa, Trà, Quả và Phẩm.
Mâm cúng mùng 9 tháng Giêng
- Trà: Khác với các lễ cúng thông thường, trà cúng Ngọc Hoàng thường là loại trà khô, được chia vào 9 chén nhỏ hoặc 9 chiếc chum nhỏ, thể hiện sự tinh khiết và tôn kính.
- Phẩm vật: Đây là phần quan trọng và đặc trưng nhất của lễ cúng Vía Trời. Các vật phẩm dùng để dâng lên Ngọc Hoàng Thượng Đế phải là đồ khô, tượng trưng cho sự tinh túy của đất trời. Các loại phổ biến bao gồm: bột bán kim, bột khoai mì, nấm đông cô, nấm mèo, bún tàu, tàu hũ, nấm phổ tai, táo tàu sấy… Nên chọn số lượng theo các số lẻ như 5, 7 hoặc 9 loại.
- Mía và đường đổ khuôn: Nên chuẩn bị một cặp mía vàng còn nguyên ngọn, biểu trưng cho sự sung túc, no đủ. Đường đổ khuôn là loại đường mía được tạo màu vàng, đỏ, hồng và đổ vào khuôn với các hình dạng như thỏi vàng, kỳ lân, lục giác… tượng trưng cho tài lộc, may mắn.
Lưu ý quan trọng:
- Trà cúng nên là trà khô, chia vào 9 chén nhỏ. Phần “phẩm” cúng Ngọc Hoàng Thượng Đế là các loại đồ khô (bột khoai, bột bán kim, nấm mèo, nấm đông cô, táo tàu, bún tàu, tàu hũ ki, phổ tai…) với số lượng 5, 7 hoặc 9 loại tùy tâm gia chủ.
- Vàng mã cần chuẩn bị các loại tiền vàng (ưu tiên màu vàng), “vàng” Thọ, “vàng” Ông Trời, một cặp thùng giấy (một vàng, một bạc, giống thùng xách nước), một cặp mía vàng còn nguyên ngọn, và đường đổ khuôn.
- Đường dùng để cúng Trời/Ngọc Hoàng Thượng Đế là đường mía, được thêm màu và tạo hình thành tháp lục giác, kỳ lân, lý ngư, thỏi vàng…
2. Vàng mã cúng Vía trời mùng 9
Vàng mã cần chuẩn bị bao gồm các thếp tiền vàng (nên chọn loại có màu vàng), một cặp thùng giấy (một màu vàng kim, một màu bạc) để thể hiện lòng thành kính và mong muốn sự sung túc.
3. Văn khấn cúng Ngọc Hoàng
Để lễ cúng thêm phần trang trọng và thể hiện trọn vẹn lòng thành, bài văn khấn đóng vai trò quan trọng. Dưới đây là bài văn khấn tham khảo, giúp gia chủ cầu mong sự bình an, hạnh phúc và thịnh vượng cho gia đình:
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Con xin cung thỉnh Đức Vua Cha Ngọc Hoàng Thượng Đế, Đức Vua Cha Bát Hải, Đức Vua Cha Thủy Tề, Hội đồng Đức Vua Cha.
Con xin cung thỉnh Quan Nam Tào, Bắc Đẩu, Tứ Đại Thiên Vương, Thiên Long Hộ Pháp.
Con xin cung thỉnh Ngũ vị Hoàng tử, Ngũ vị Tiên Ông.
Con xin cung thỉnh Đức Hoàng Thiên Quốc Mẫu, Mộc Công Thiên Mẫu, Mẫu Bát Hải, Mẫu Thủy Tề, Thánh Mẫu Cửu Trùng Thiên.
Con xin cung thỉnh Đức Phật A Di Đà Dược Sư Lưu Ly Quang Như Lai Phật, Đức Phật Thích Ca Mâu Ni Giáo Chủ Cõi Cực Lạc Sa Bà Như Lai, Đức Phật Mẫu Chuẩn Đề, Quan Thế Âm Bồ Tát.
Con xin cung thỉnh Đức Phật Hoàng Trần Nhân Tông, cùng muôn ngàn chư vị Phật, chư vị Bồ Tát, các chư vị La Hán, các Đức Hộ Pháp.
Con xin cung thỉnh các Vua, các Mẫu, các Chầu, các Quan, Mẫu Đệ Nhất, Mẫu Đệ Nhị, Mẫu Đệ Tam, Tam Tòa Đức Thánh Mẫu.
Con xin cung thỉnh Tứ Phủ Chầu Bà, Tứ Phủ Vạn Linh, Long Thiên Thánh Chúng vị tiền.
Con xin cung thỉnh các vị Tiên Thiên, Tiên Thánh, Tiên Thần, Đức Thánh Tản Viên Sơn Thần, Đức Thánh Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn, các Thánh Cô, Thánh Cậu, Hồn Thiêng Sông Núi.
Con xin cung thỉnh các Quan Thần Linh Bản Địa, Thần Hoàng Bản Thổ, Thần Công Thổ Địa, Thần Tài, Thần Quân Táo Công, muôn vàn chư vị Thần Linh đang cai quản tại (Địa chỉ nhà mình).
Con xin cung thỉnh Đức Thánh Tổ dòng họ (bố hoặc nhà chồng), Bà Cô Tổ dòng họ…, các Cụ Tổ Tiên hai bên Nội Ngoại, các Hội đồng Bà Cô, Ông Mãnh, các Vong Linh, Hương Hồn dòng họ…, các Cô Bé Đỏ, Cậu Bé Đỏ.
Hôm nay là ngày ….. tháng ….. năm …..
Chúng con là: (Họ tên chồng, vợ, rồi đến các con…)
Thành tâm sửa soạn lễ vật, dâng lên trước án.
Nhờ ơn Trời Đất, nhờ công đức của các vị Thần Linh, các bậc Tiền Nhân, Tổ Tiên đã phù hộ độ trì cho gia đình chúng con.
Nay nhân ngày Lễ Vía Trời, chúng con thành tâm kính cẩn dâng lên Đức Vua Cha Ngọc Hoàng Thượng Đế, chư vị Thiên Thần, Tiên Phật, Thánh Mẫu, các bậc Tôn Thần, các Cụ Tổ Tiên, các Vong Linh, Hương Hồn, cầu xin các Ngài chứng giám lòng thành của chúng con.
Cúi xin các Ngài gia hộ độ trì cho chúng con được: Âm phù dương trợ, công việc làm ăn thuận lợi, buôn bán hanh thông, gia đình bình an, mạnh khỏe, vợ chồng hòa thuận, con cái hiếu thảo, học hành tấn tới, làm ăn phát đạt, tích phúc, tích đức, làm rạng danh cho dòng họ, tổ tiên.
Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin các Ngài chứng giám và ban cho những điều tốt lành.
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Để hiểu sâu hơn về những lời cầu nguyện và ý nghĩa sâu sắc của ngày lễ này, hãy cùng khám phá thêm các bài viết trong chuyên mục Văn khấn.
