Sự thôi thúc rời bỏ đời sống thế tục để tìm về con đường tu tập liệu có phải xuất phát từ tâm nguyện chân thành, hay chỉ là hệ quả của những chán nản, uất ức nhất thời? Website Chia sẻ Đạo Phật sẽ cùng bạn khám phá đâu là động lực thực sự và cách thức tu tập đúng đắn, dù là tại gia hay xuất gia.
Người có tâm xuất gia thực sự sẽ không còn mặn mà với các vấn đề thế tục như địa vị, tài sản hay danh vọng. Khi nghe nói về việc làm ăn, kinh doanh để tích lũy tiền bạc, họ sẽ không cảm thấy hứng thú. Những thứ thuộc về vật chất, tình cảm, danh tiếng và lợi ích ở đời không còn khả năng lay động tâm trí của họ.
Trước khi quyết định xuất gia, cần có sự tự chiêm nghiệm sâu sắc. Hãy tự hỏi liệu mình đã thực sự buông bỏ mọi vướng bận trần thế hay chưa. Đôi khi, mong muốn xuất gia có thể đến từ sự uất ức sau thất bại, cảm giác mệt mỏi, chán nản, hoặc đơn giản là nỗi sợ hãi, muốn trốn tránh một điều gì đó trong cuộc sống. Nếu sâu thẳm bên trong vẫn còn vương vấn với tài-tình-danh-lợi, thì đó chưa phải là động cơ xuất gia đích thực.
Tu học tại gia hay xuất gia đều cần phải đúng cách mới được. Người xuất gia đúng cách thì sẽ thành công, xuất gia không đúng cách thì chỉ mang tội thêm.
Nếu sự dửng dưng với đời sống thế tục là tự nhiên, có thể đó là kết quả của những duyên nghiệp đã gieo trồng từ nhiều kiếp trước. Thay vì tìm kiếm tài sản, tình cảm, danh vọng hay sự hưởng thụ vật chất, người đó lại cảm thấy an lạc và hứng thú với đời sống tự giác, sống độc lập, chấp nhận mọi hoàn cảnh một cách nhẹ nhàng. Đây là những biểu hiện cho thấy họ có “duyên” với con đường xuất gia. Bản thân Thầy cũng đã chiêm nghiệm điều này qua chính cuộc đời mình.
Từ thuở ấu thơ, những nhân duyên đã đưa đẩy Thầy đến với cuộc sống mà ở đâu, với ai, sống ra sao, ăn uống thế nào cũng đều ổn thỏa. Thầy không quá bận tâm đến những chi tiết đó. Chính sự tự tại này là dấu hiệu cho thấy Thầy phù hợp với đời sống tu sĩ.
Người có khả năng xuất gia là người có thể thích ứng với mọi hoàn cảnh sống. Khi Thầy thành lập chùa Huyền Không hay Viên Không, Thầy chưa bao giờ bận tâm đến việc sẽ ăn uống món gì. Có gì ăn nấy, không hề đòi hỏi. Nơi ở cũng không có, chỉ là những căn lều tranh hay lều bạt tạm bợ. Người nào sẵn sàng đối mặt và chấp nhận mọi thử thách mới có thể thành công trên con đường xuất gia.
Ngược lại, những người xuất gia với mục đích tiến thân, tìm kiếm sự ngưỡng mộ từ việc được cúng dường, mong muốn có bằng cấp, được giảng dạy, được lắng nghe và ca ngợi thì đó lại là một câu chuyện hoàn toàn khác.
Đã có một vị sư ghé thăm chùa Thầy và xin ở lại tu học. Thầy đã đồng ý. Tuy nhiên, sau đó vị sư này đi xem xét phòng ốc của chư Tăng, rồi chê bai rằng “phòng ốc chưa đủ tiện nghi” và rời đi. Mặc dù những người khác đến chùa Thầy đều thấy phòng ốc khang trang, đầy đủ, nhưng vị sư kia vẫn cho rằng chưa đủ tiện nghi. Điều này cho thấy người đó chưa thực sự phù hợp với nếp sống xuất gia.
Trong thời đại ngày nay, việc xuất gia đã không còn giống như thời Đức Phật. Xuất gia giờ đây chỉ đơn thuần là một cách sống khác, là không lập gia đình và không sống tại nhà, mà thay vào đó là sống ở chùa. Sự khác biệt giữa người tại gia và người xuất gia không còn quá lớn như xưa.
Do đó, trong bối cảnh hiện tại, việc xem xét ai phù hợp với con đường tu học theo hướng xuất gia và ai phù hợp hơn với việc tu học tại gia sẽ giúp họ đạt được thành công lớn hơn.
Một điều đáng chú ý là khi nghe pháp, phần lớn người tại gia hiện nay có khả năng nhận ra sự thật rất nhanh. Lý do là vì họ đang trực tiếp trải nghiệm cuộc sống, đối mặt với khổ đau. Khi nghe Thầy nói đúng vào nỗi khổ của họ, họ lập tức thấu hiểu. Những gì Thầy nói đều khớp với thực tế mà họ đang trải qua. Khi gặp bế tắc và áp dụng những lời dạy của Thầy, họ thấy hiệu quả ngay. Hiện tại, những người tại gia theo học Thầy đang đạt được nhiều thành công.
Trong khi đó, những người xuất gia khi nghe Thầy giảng lại thường đặt câu hỏi về việc lời giảng đó có trong kinh điển nào, có phiên bản tiếng Pali hay không. Thầy chỉ chia sẻ những điều thực tế, chứ không nhất thiết phải dựa vào kinh điển Pali. Ngày nay, người xuất gia có xu hướng bị mắc kẹt trong kinh điển, tông phái hay pháp môn của mình, điều này khiến họ khó nhìn thẳng vào sự thật. Ngược lại, người tại gia có xu hướng đối chiếu trực tiếp với trải nghiệm cá nhân. Khi Thầy nói đúng những gì họ đang trải qua, họ sẽ nhận ra ngay.
Vì vậy, trong thời đại này, chưa chắc việc tu học theo con đường xuất gia đã giúp giác ngộ nhanh hơn tu học tại gia. Dù là tu học tại gia hay xuất gia, điều quan trọng là phải thực hành đúng cách. Người xuất gia đúng cách sẽ thành công, còn xuất gia sai cách chỉ càng thêm tội lỗi.
Thầy luôn nhắc nhở các đệ tử phải hết sức cẩn trọng khi lựa chọn con đường xuất gia, tránh sự vội vàng. Nhiều người khoác lên mình chiếc áo tu sĩ và ngay lập tức cho rằng mình đã giác ngộ, giải thoát. Thực tế, họ chỉ đang diễn một vai kịch chứ chưa có sự thay đổi thực sự.
Do đó, mỗi người hãy tu học đúng theo hoàn cảnh hiện tại của mình. Nếu thực hành đúng đắn, con đường tu tập sẽ tự nhiên dẫn dắt, chứ không phải là làm theo ý muốn chủ quan. Điều này được thể hiện rõ nét qua hoàn cảnh của chính Thầy.
Nhìn lại từ khi cất tiếng khóc chào đời, Thầy đã phải trải qua những hoàn cảnh chiến tranh, thiếu thốn và khó khăn. Thầy không hề có sự rèn luyện có chủ đích, nhưng chính những thử thách đó đã tôi luyện Thầy. Chính Pháp đã rèn giũa Thầy để sống một cuộc đời không bám chấp vào bất cứ điều gì, nhờ đó mà sau này, việc xuất gia trở nên nhẹ nhàng như không.
Nguồn: ghi chép từ kênh TikTok ‘doanphuctuan’
Dù lựa chọn tu học tại gia hay xuất gia, điều quan trọng là tìm ra con đường phù hợp và thực hành đúng đắn để đạt được sự an lạc. Hãy khám phá sâu hơn về giáo lý Đạo phật để có cái nhìn trọn vẹn.
