Phật dạy rằng dung mạo con người là kết quả của những nghiệp nhân đã gieo, phơi bày rõ nét tâm tính và hành động trong đời sống. Liệu sự sân hận hay bao dung, oán ghét hay từ ái sẽ định đoạt vẻ ngoài của ta trong kiếp luân hồi? Khám phá bí ẩn này và tìm kiếm con đường dẫn đến sự an lạc tại Chiasedaophat.
Chuyện liên quan đến tướng mạo đẹp – xấu, giàu – nghèo của con người đều có nhân duyên của nó.
Trong một lần tại tinh xá Jetavana, ông Anathapindika ở Sàvatthi, thanh niên Subha Todayyaputta đã đến đảnh lễ và hỏi Đức Thế Tôn về nguyên nhân của sự khác biệt về dung mạo giữa con người.
Thanh niên Subha đã đặt câu hỏi: “Kính bạch Đức Thế Tôn, do nhân duyên nào mà giữa loài người với nhau, chúng con thấy có người xấu xí, có người lại xinh đẹp?”
Đức Phật đã giải thích rằng:
“Này thanh niên, hãy lắng nghe và suy ngẫm kỹ, Ta sẽ giải bày. Có những người, dù là nam hay nữ, thường xuyên nuôi dưỡng tâm sân hận, dễ dàng phật ý, chỉ cần bị nói một chút đã bất bình, sân si và biểu lộ sự không hài lòng. Chính những nghiệp tạo tác này sẽ khiến họ sau khi mạng chung bị đọa vào các cõi dữ, các loài thú. Nếu có được tái sanh làm người, họ sẽ mang một dung mạo xấu xí.
Ngược lại, có những người, dù là nam hay nữ, không nuôi dưỡng tâm sân hận, ít phật ý, dù bị nói nhiều cũng không hề bất bình, không sân si, chống đối hay tỏ lộ sự bất mãn. Nhờ những nghiệp thiện lành này, sau khi mạng chung, họ sẽ được sinh về các cõi lành, cõi trời. Nếu được tái sanh làm người, họ sẽ sở hữu một dung mạo xinh đẹp.”
(Trích Kinh Tiểu Nghiệp Phân Biệt, Trung Bộ II, trang 473, ấn bản của Viện Nghiên cứu Phật học Việt Nam, 1992)
Đối với mỗi người, nhân duyên khác nhau sẽ dẫn đến những quả báo khác nhau. Ảnh minh họa.
Mỗi cá nhân khi sinh ra trên đời đều mang một thân phận riêng. Ai cũng mong muốn sở hữu một vẻ ngoài ưa nhìn, đáng yêu và không ai muốn mình mang những khiếm khuyết hay khó coi. Tuy nhiên, chính dung mạo hiện tại của mỗi người lại là tấm gương phản chiếu chân thực và rõ ràng nhất về nghiệp nhân mà họ đã tạo ra.
Tác nhân quan trọng nhất dẫn đến một dung mạo xấu xí, đầy khiếm khuyết chính là nghiệp được hình thành từ sự nóng nảy, sân hận, thiếu kiềm chế, bức xúc, chống đối và bất mãn. Những tâm lý và hành vi này không chỉ tác động đến kiếp sau mà ngay trong hiện tại cũng có thể tàn phá, hủy hoại và làm thay đổi đáng kể diện mạo của người thường xuyên giận dữ.
Ngược lại, những người sở hữu tâm hồn hoan hỷ, hòa ái, bình tĩnh, khoan dung và tràn đầy tình thương sẽ làm tăng thêm vẻ đẹp vốn có trên dung mạo của họ. Năng lượng tích cực từ sự hoan hỷ và hòa ái giúp họ trở nên dễ gần, thân thiện. Bởi tâm không bị lửa giận thiêu đốt, khuôn mặt không bị sự phẫn nộ làm biến dạng mà trở nên rạng rỡ, tươi vui, từ đó càng thêm phần xinh đẹp. Đây chính là nhân duyên cho vẻ ngoài đáng yêu của họ trong cả hiện tại và tương lai.
Vì vậy, người con Phật cần rèn luyện chánh niệm để đạt được sự tự chủ và bình tĩnh trong mọi hoàn cảnh. Đồng thời, nuôi dưỡng và phát triển lòng từ bi để yêu thương, tha thứ, bao dung. Đặc biệt, sử dụng tâm từ bi để chuyển hóa sự nóng nảy, giận hờn chính là nghệ thuật sống an vui theo lời Phật dạy. Chính những yếu tố này sẽ góp phần tạo nên vẻ đẹp đáng yêu và thu hút nơi mỗi cá nhân.
Hy vọng những lời dạy trên đây sẽ giúp quý bạn đọc có cái nhìn sâu sắc hơn về vẻ đẹp và sự xấu xí, và khám phá thêm nhiều kiến thức bổ ích khác trong chuyên mục Đạo phật.
