Tết Thanh Minh, một dịp tưởng nhớ tổ tiên và vun đắp truyền thống hiếu kính, đang đến gần. Dù không có ngày cố định, lễ tiết này mang ý nghĩa sâu sắc, nhắc nhở con cháu về cội nguồn và sự gắn kết gia tộc. Hãy cùng Chiasedaophat khám phá thời điểm thích hợp và cách thực hành ý nghĩa nhất trong dịp quan trọng này.
Lễ Thanh Minh: Ý nghĩa và cách thực hành theo quan niệm Phật giáo
Lễ Thanh Minh không có một ngày cố định trong năm. Thời gian diễn ra lễ thường bắt đầu sau ngày Lập Xuân khoảng 45 ngày, rơi vào khoảng ngày 04 – 05 tháng 4 Dương lịch, sau tiết Xuân phân và kết thúc vào khoảng ngày 20 – 21 tháng 4 Dương lịch, khi bắt đầu tiết Cốc Vũ.
Năm 2023, ngày Lễ Thanh Minh rơi vào thứ Tư, ngày 05/04/2023 (tức ngày 15 tháng 02 Âm lịch năm Quý Mão).
Ảnh minh họa.
Ý nghĩa sâu sắc của Lễ Thanh Minh
Theo quan niệm dân gian, “sống có nhà, chết có mồ”. Ngôi mộ không chỉ là nơi an nghỉ cuối cùng mà còn là biểu tượng cho sự gắn kết, là nơi con cháu thể hiện lòng hiếu kính và tình cảm với người đã khuất. Lễ Thanh Minh là dịp để chúng ta tưởng nhớ, thể hiện sự quan tâm bằng cách chăm sóc, dọn dẹp phần mộ của tổ tiên, ông bà. Hành động này mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, thể hiện lòng biết ơn và sự tri ân đối với những người đi trước, đồng thời cũng là cách để người sống giữ gìn truyền thống “uống nước nhớ nguồn”.
Việc chăm sóc mộ phần và dâng lễ không chỉ thể hiện lòng thành kính mà còn được tin là sẽ mang lại phước lành, giúp cho người đã khuất nơi suối vàng được an yên. Đồng thời, hành động này cũng được xem là cách để bày tỏ lòng biết ơn và kính trọng đối với các vị thần linh cai quản vùng đất nơi an nghỉ.
Cách thực hành Lễ Thanh Minh để gặt hái lợi ích theo Phật giáo
Trong quan niệm Phật giáo, các nghĩa trang thường có những vị thần linh oai đức cai quản. Khi chúng ta đến dọn dẹp mộ phần và thành tâm dâng lễ, nếu người thân đã khuất còn ở cõi vô hình, họ có thể nương nhờ oai lực của các vị thần linh này để được an ổn.
Kinh điển Phật giáo cũng dạy rằng, việc tạo tác phước lành và hồi hướng công đức cho các vị thần linh oai đức sẽ nhận được sự gia hộ. Do đó, việc sắm sửa lễ vật, thực hiện các việc thiện không sát sinh để cúng dường các vị thần linh, quỷ thần nơi mộ phần sẽ mang lại những phước báo tốt lành.
Đối với những vong linh chưa siêu thoát, việc tụng kinh, khai thị và hướng dẫn họ nương tựa Tam Bảo, nghe Pháp, buông bỏ chấp trước vào phần mộ sẽ giúp họ chuyển hóa tâm thức và sớm được giải thoát. Đây cũng là cơ hội để kết nối giáo lý Phật giáo với phong tục truyền thống, giúp người sống hiểu và không còn chấp trước vào nơi cư trú hay phần mộ của mình sau khi qua đời.
Để hiểu sâu hơn về các nghi lễ và ý nghĩa tâm linh, hãy khám phá thêm trong chuyên mục Đạo phật.
