Khám phá câu chuyện về sự khởi nguồn đầy cảm động của Bồ Tát Quán Thế Âm, từ hình ảnh một vị công chúa với trái tim nhân ái, sẵn sàng sẻ chia và thấu hiểu nỗi khổ của chúng sinh. Tấm lòng bao dung và nguyện lực cứu đời của Ngài được hé lộ qua những biến cố và quyết định đầy ý nghĩa, mời bạn cùng tìm hiểu sâu hơn trên Website Chia sẻ Đạo Phật.
Bồ Tát Quán Thế Âm, một biểu tượng của lòng từ bi và trí tuệ trong Phật giáo, có một câu chuyện nguồn gốc sâu sắc, gắn liền với hình ảnh một vị công chúa hiếu thảo và đầy lòng trắc ẩn. Dù kinh điển Phật giáo mô tả Quán Thế Âm là một vị Bồ Tát có khả năng hóa thân vô lượng, linh hoạt trong hình tướng nam hoặc nữ tùy theo căn cơ của chúng sinh cần độ, nhưng câu chuyện về công chúa Diệu Thiện lại là một trong những tích truyện phổ biến nhất, làm sáng tỏ khía cạnh từ bi và nguyện lực cứu khổ của Ngài.
Trong một vương quốc nọ, có một vị vua tên Diệu Trang và hoàng hậu, vì không có con trai nối dõi, nên vô cùng yêu thương và cưng chiều ba nàng công chúa. Trong số đó, công chúa thứ ba, Diệu Thiện, nổi bật với vẻ đẹp thanh tao cùng tấm lòng nhân ái sâu sắc. Khác với những người cùng địa vị, Diệu Thiện không chỉ sống trong nhung lụa mà còn thường xuyên tìm cách tiếp xúc với dân chúng, thấu hiểu những nỗi khổ, niềm đau mà họ phải gánh chịu. Chứng kiến cảnh nghèo đói, bệnh tật và bất công, tâm nguyện của nàng là tìm cách xoa dịu khổ đau cho đời.
Ngay từ thuở nhỏ, lòng thương người đã thể hiện rõ nét. Một lần đi chơi cùng hai chị gái là Diệu Thanh và Diệu Âm, Diệu Thiện đã không ngần ngại chia sẻ phần bánh, xôi của mình cho những đứa trẻ đói bên đường. Nàng còn từng chứng kiến cảnh một người mẹ đau đớn vì con thơ chết đói, càng thôi thúc nàng hành động. Mỗi lần được phép ra ngoài thành, nàng đều lén mang theo lương thực, vải vóc từ kho của nhà vua để giúp đỡ những gia đình khó khăn. Hai người chị và người hầu cận đều thấu hiểu và không hề mách lại với vua cha.
Ảnh minh họa.
Khi hai người chị lớn lập gia đình, Diệu Thiện càng cảm thấy xa cách với cuộc sống bên ngoài. Nàng dành thời gian chiêm nghiệm trong vườn thượng uyển, tìm kiếm con đường phụng sự chúng sinh. Đến năm mười chín tuổi, khi vua cha muốn kén phò mã, Diệu Thiện đã mạnh dạn xin vua cha cho phép mình xuất gia, nguyện sống đời tu hành để phụng sự đạo pháp và cứu giúp nhân loại. Điều này khiến vua cha vô cùng kinh ngạc và tức giận, cho rằng nàng còn quá trẻ và không hiểu được sự vất vả của đời tu hành. Tuy nhiên, trước sự kiên định của Diệu Thiện, vua cha đành cho phép nàng sống ở vườn thượng uyển với thức ăn đạm bạc, mong nàng sẽ sớm chán nản.
Sau một tháng sống nơi vườn thượng uyển, Diệu Thiện vẫn giữ vững nguyện vọng. Nàng thực hành thiền định, lao động và sống thanh tịnh. Thấy phương pháp này không hiệu quả, vua cha đành cho phép nàng đến chùa Vũ Đoài để tập sự xuất gia, đồng thời mật dặn vị trụ trì phải bắt nàng làm việc nặng nhọc để nàng thối chí. Tại chùa, Diệu Thiện được thọ giới, thức dậy từ ba giờ sáng, làm đủ mọi công việc nặng nhọc từ gánh nước, giã gạo, nấu bếp đến học kinh điển. Dù vất vả, nàng vẫn chăm chỉ học hành, thậm chí còn tìm cách lặt rau hay cuốc đất để vừa làm vừa học. Sự kiên trì và tinh tấn của nàng khiến nhiều ni cô cảm thương và bí mật giúp đỡ.
Ảnh minh họa.
Sau sáu tháng, thấy Diệu Thiện không hề nao núng, vua cha càng thêm tức giận, cho rằng hòa thượng đã dung túng nàng, và truyền lệnh đốt chùa. Trong đêm lửa dữ bốc cao, bao trùm cả ngôi chùa, ni cô Diệu Thiện cầu nguyện tha thiết. Bà cắn ngón tay út, lấy máu rảy vào lửa, và kỳ lạ thay, một cơn mưa lớn trút xuống, dập tắt ngọn lửa, cứu thoát các tăng ni. Tuy nhiên, vua cha không nguôi giận mà ra lệnh chém đầu Diệu Thiện tại pháp trường. Hàng vạn dân chúng đã đến pháp trường để cầu nguyện cho nàng. Khi đao phủ chuẩn bị hành hình, một trận cuồng phong nổi lên, dập tắt hết đèn đuốc, và một con bạch hổ xuất hiện, gầm vang, khiến mọi người kinh hãi. Khi ánh sáng trở lại, người ta không còn thấy ni cô Diệu Thiện đâu nữa, ai cũng tin rằng bạch hổ đã mang nàng đi.
Bạch hổ đưa Diệu Thiện đến một vùng đất xa lạ, trên một cao nguyên. Tại đây, nàng mơ thấy mình được dẫn xuống cõi Âm, chứng kiến những cảnh tượng hành hình tàn khốc của tội nhân. Vua Diêm Vương đã mời nàng đến thăm, và khi thấy cảnh khổ đau nơi địa ngục, Diệu Thiện đã phát nguyện cứu độ chúng sinh. Nguyện lực của nàng mạnh mẽ đến nỗi làm rung động cả cõi Âm, giảm bớt tiếng kêu than. Vua Diêm Vương cảm phục và cho người đưa nàng trở về dương thế. Trên đường về, nàng rơi xuống sông và tỉnh dậy.
Ảnh minh họa.
Khi tỉnh dậy, Diệu Thiện thấy mình đang ở trên núi, tay vẫn còn bị trói. Nàng gặp Hoàng tử Lý Phật Mã của nước Đại Việt. Hoàng tử cảm thương và đề nghị đưa nàng đến Động Hương Tích để ẩn tu. Tại đây, nàng sống một cuộc đời tu hành tinh tấn, được chim và vượn rừng bầu bạn, mang trái cây và lá thuốc đến cúng dường. Sau bốn năm tu hành, trí tuệ nàng bừng sáng, nàng thấu hiểu nỗi khổ của chúng sinh và bắt đầu xuống núi dạy đạo, cứu giúp người bệnh tật, nghèo khổ. Hai đệ tử xuất sắc là Thiện Tài và Long Nữ đã theo hầu nàng.
Một ngày nọ, Diệu Thiện biết tin vua cha bị bệnh nặng. Nàng hóa thân thành một ông thầy thuốc già, đến Hưng Lâm xin vua cha ban cho một cánh tay và một con mắt để luyện thuốc. Dù khó tin, vua cha vẫn đồng ý. Sau khi chữa khỏi một phần bệnh cho vua cha bằng cánh tay và con mắt bên trái, ông thầy thuốc tiếp tục xin nốt cánh tay và con mắt còn lại. Vua Diệu Trang Vương và hoàng hậu vô cùng cảm kích trước lòng quảng đại của vị tiên nhân. Vua hứa sẽ nhường ngôi báu cho vị lương y. Tuy nhiên, ông thầy thuốc từ chối, chỉ nhận lời hứa sám hối và tu hành của vua cha.
Khi vua cha và hoàng hậu chuẩn bị sang Đại Việt bái kiến, tại Hưng Lâm xảy ra đảo chính. Hai phò mã của công chúa Diệu Thanh và Diệu Âm đã lật đổ vua cha. Diệu Thiện cùng hai đệ tử hóa thân thành ba người học trò, nhanh chóng dẹp loạn, giải cứu hai chị và phục hồi quyền lực cho quan đại thần nhiếp chính. Sau đó, họ hộ tống hai công chúa đuổi kịp đoàn hành hương của vua cha.
Tại động Hương Tích, vua cha và hoàng hậu được Thiện Tài và Long Nữ đón tiếp. Khi vào động, họ gặp Diệu Thiện trong hình dáng một cô gái trẻ, bị khoét mắt, chặt tay. Nhận ra con gái út, hoàng hậu ngất đi vì xúc động. Vua cha cũng vô cùng hối hận vì những lỗi lầm đã gây ra. Diệu Thiện cho biết, nếu vua cha và hoàng hậu phát đại nguyện từ bỏ điều ác, tinh tiến tu học và cứu độ chúng sinh, nàng sẽ khôi phục lại hình hài. Vua và hoàng hậu thành tâm phát nguyện. Ngay lập tức, Diệu Thiện được phục hồi đôi mắt và đôi tay.
Ảnh minh họa.
Vua và hoàng hậu cùng hai công chúa lớn ở lại tu học với Diệu Thiện một năm. Tin tức về vị Bồ Tát tu hành đắc đạo tại Hương Tích lan xa. Vua Lý Thái Tông, người từng đưa lối chỉ đường cho Diệu Thiện, đã đến viếng và ban chiếu công bố khắp Đại Việt rằng một vị Bồ Tát Quán Âm đã tu hành đắc đạo tại đây, danh hiệu là Đức Quan Âm Nam Hải.
Câu chuyện về công chúa Diệu Thiện và hành trình tu hành của nàng là một bài học sâu sắc về lòng từ bi và nguyện lực cứu khổ, mời bạn khám phá thêm những bài viết ý nghĩa về Đạo phật.
