Giữa khung cảnh Tây Tạng huyền bí, nơi núi non trùng điệp và tiếng chuông chùa ngân vang, những câu chuyện về các vị Đạt Lai Lạt Ma luôn khơi gợi trí tưởng tượng về sự tái sinh đầy mầu nhiệm. Hành trình của Đức Đạt Lai Lạt Ma đầu tiên, từ một đứa trẻ chăn cừu đến bậc thầy tâm linh, ẩn chứa những bí ẩn mà Chia sẻ Đạo Phật sẽ cùng bạn khám phá.
Đến Tây Tạng, du khách thường tìm thấy sự thư thái và bình yên trong âm thanh ngân vang của tiếng chuông chùa. Lướt qua những cánh đồng mênh mông của người du mục và những dãy núi tuyết hùng vĩ, con người có thể cảm nhận sự biến đổi của mọi cung bậc cảm xúc trong cuộc đời, từ đó gột rửa tâm hồn, trở nên thanh sạch và an lạc hơn.
Tại vùng đất Phật giáo huyền bí này, những câu chuyện về các vị Đạt Lai Lạt Ma, hiện thân của lòng từ bi của chư Phật và Bồ Tát, vẫn được lưu truyền rộng rãi.
Đức Đạt Lai Lạt Ma đầu tiên của Tây Tạng
Tây Tạng thường được liên tưởng đến một quốc gia Phật giáo đầy bí ẩn, ẩn mình sau dãy Himalaya. Đây cũng là nơi sản sinh ra những truyền thuyết huyền bí về sự hóa thân của các bậc Đạt Lai Lạt Ma.
Đức Đạt Lai Lạt Ma đầu tiên của Tây Tạng, Gendun Truppa (1391 – 1475), sinh ra trong một gia đình chăn nuôi du mục. Gia đình ông di cư từ miền đông Tây Tạng đến vùng cao nguyên phía tây, định cư tạm thời tại một cánh đồng nhỏ ở Shabtod, thung lũng Srad, gần Shigatse và chùa Sakya.
Theo sử sách Tây Tạng, cậu bé Gendun Truppa chào đời trong một chuồng bò, nơi gia đình ông đang ẩn náu để tránh sự truy lùng của bọn thổ phỉ. Sau khi cậu bé ra đời, gia đình buộc phải bỏ chạy, để lại hài nhi được giấu kín sau những tảng đá và quấn trong tấm chăn ấm áp.
Sáng hôm sau, những người chăn cừu quay trở lại và kinh ngạc khi thấy em bé vẫn bình an vô sự. Một con quạ lớn đang canh gác, bảo vệ cậu bé khỏi sự đe dọa của các loài chim săn mồi và chó hoang. Các nhà tiên tri sau này giải thích rằng con quạ đó là hóa thân của Mahakala, một vị thần Hộ Pháp của đức Quan Thế Âm, người đã bảo vệ cậu bé suốt đời.
Từ thuở nhỏ, Gendun Truppa đã bộc lộ khả năng thiên phú về tôn giáo thông qua việc khắc các câu mật chú và lời cầu nguyện lên đá trong khi chăn gia súc. Năm lên bảy tuổi, sau khi cha qua đời, mẹ ông đưa ngài đến tu viện Nartang thuộc phái Kadampa để làm thị giả và học tập dưới sự hướng dẫn của người cậu, Geshe Chosey. Tại đây, ngài được ban pháp danh Padme Dorje, mang ý nghĩa “hoa sen sấm sét”, và theo học với nhiều vị cao tăng.
Viện trưởng Drubpa Sherab, một đạo sư danh tiếng, đã tạo mọi điều kiện thuận lợi để Gendun Truppa được học tập, dìu dắt và trao truyền nhiều giáo lý quý báu. Sau đó, ngài chính thức xuất gia với pháp danh Gendun Drub.
Trước năm 25 tuổi, Gendun Truppa đã hoàn tất việc thọ giới và trở thành một vị tăng thực thụ với pháp hiệu Gendun Drup hoặc Gendun Truppa, có nghĩa là “sự hoàn hảo của đức hạnh”. Ngài được học hỏi từ khoảng 40 đến 50 vị Lạt Ma.
Truyền thống hóa thân và tái sinh là một trong những đặc điểm huyền bí và độc đáo nhất của Phật giáo Mật tông Tây Tạng.
Sau đó, Gendun Truppa rời Nartang, đến trung tâm Tây Tạng để tiếp tục con đường học vấn tại các đại học Phật giáo danh tiếng. Trong số hơn 60 vị thầy mà ngài đã thụ giáo, ba người có ảnh hưởng sâu sắc nhất đến cuộc đời ngài là Viện trưởng Drubpa Sherab, Tsongkhapa và nhà hiền triết Sherab Sengge.
Năm 1415, trong lần diện kiến Tsongkhapa, vị lãnh đạo tinh thần vĩ đại này đã xé một mảnh áo ca sa của mình tặng cho Gendun Truppa và tiên đoán về tương lai thành công của ngài. Với sự hỗ trợ của Tsongkhapa và đệ tử của ông là Khadrub, Gendun Truppa đã được đào tạo chuyên sâu trong dòng dõi Kadam của đạo sư Atisha, trở thành một trong những đệ tử xuất sắc nhất.
Trong suốt 12 năm ở trung tâm Tây Tạng, Gendun Truppa đã dành thời gian cho việc nhập thất, thiền định và học hỏi không ngừng. Cuối cùng, ngài đạt được chức vụ Viện trưởng tại Ganden, đảm nhiệm vai trò lãnh đạo của phái Gelupa.
Gendun Truppa còn nổi tiếng với vai trò là một nhà kiến trúc. Ông đã khởi công xây dựng chùa Tashi Lhunpo, được mệnh danh là “đỉnh núi của sự phúc lành” tại Tsang, gần Shigatse. Ngôi chùa này được xây dựng để tưởng nhớ người thầy quá cố Khasgrub và sau này trở thành một trong những trung tâm quan trọng nhất của phái Gelupa, đồng thời là nơi cư trú cuối cùng của Panchen Lama – người có uy tín chỉ đứng sau Đạt Lai Lạt Ma.
Từ năm 1447, Gendun Truppa trực tiếp giám sát toàn bộ quá trình xây dựng chùa Tashi Lhunpo, sau đó trở thành vị viện chủ đầu tiên của ngôi chùa và giữ vị trí này cho đến cuối đời.
Câu chuyện tái sinh kỳ lạ
Dòng truyền thừa Đạt Lai Lạt Ma bắt đầu từ Gendun Drupa (1391 – 1475), người đã phát nguyện tái sinh để hoàn thành sứ mệnh cứu độ chúng sinh.
Gendun Truppa được mô tả là người sở hữu ý chí kiên cường, nhân cách cao thượng và lòng quyết tâm phi thường. Ngay từ thời thơ ấu, ngài đã thể hiện phẩm chất của một bậc tâm linh siêu việt, thực hành theo những phương châm của bản thân mà không bận tâm đến lời dị nghị.
Tiểu sử bằng tiếng Tây Tạng nhấn mạnh về phẩm chất tâm hồn bình thản, cách hành xử điềm đạm, khiêm nhường, không hề có tâm ganh tỵ hay tranh đua, không tự đề cao bản thân hay hạ thấp người khác.
Theo truyền thuyết, Gendun Truppa viên tịch vào năm 1475 ở tuổi 84 trong tư thế mà ngài đã lựa chọn. Khi sức khỏe suy yếu, ngài đã báo cho các đệ tử biết về sự ra đi sắp tới và ban những lời huấn thị cuối cùng. Sau khi dặn dò họ luôn ghi nhớ và thiền định về giáo lý Phật Đà, ngài đã nhập mật định bằng phương pháp “Yoga trong giai đoạn hoàn tất”.
Tương truyền, thân thể ngài dần trẻ lại, phát ra hào quang rực rỡ. Ngài duy trì trạng thái này trong 49 ngày, không thở và tim không đập, trong tư thế tukdam – một trạng thái huyền bí giữa sự sống và cái chết, nơi ý thức dần rời khỏi tim và cơ thể được duy trì nguyên vẹn nhờ năng lực thiền định.
Các tài liệu nghiên cứu Phật giáo Tây Tạng ghi lại rằng, vị Lạt Ma này đã phát nguyện sẽ tái sinh để cứu độ chúng sinh và hoàn thành những công việc còn dang dở. Theo đại sư Gedun Truppa, khi hóa thân trở lại trần gian, ngài sẽ đầu thai qua các vị Đạt Lai Lạt Ma.
Để các đệ tử có thể nhận ra vị tái sinh của mình, đại sư đã chỉ ra một số đồ dùng cá nhân và viết một bài kệ đặc biệt. Hai năm sau khi đại sư Gendun Truppa viên tịch, các đệ tử đã tiến hành tìm kiếm khắp nơi để tìm kiếm dấu hiệu về sự tái sinh của ngài.
Nếu Đạt Lai Lạt Ma được xem là hóa thân của Quán Thế Âm Bồ Tát, thì Ban Thiền Lạt Ma được cho là hóa thân của Phật A Di Đà.
Câu chuyện kể rằng, tại một vùng đất nọ, có một bé trai hai tuổi nhưng nói năng và hiểu biết như người lớn. Khi nghe tin này, các đệ tử của đại sư đã đến tiếp xúc. Họ nhận thấy cậu bé trả lời các câu hỏi một cách trôi chảy. Tiếp đó là thử thách: họ đặt những di vật của đại sư Gendun Truppa lẫn lộn với nhiều vật dụng của các vị sư khác trước mặt cậu bé và hỏi những thứ nào mà ngài thường dùng.
Cậu bé xem xét tất cả, rồi nhặt riêng những di vật của đại sư Gendun Truppa ra và nói: “Đây là những thứ tôi thường dùng ngày trước”. Các đệ tử vô cùng kinh ngạc. Một người nhớ lại bài kệ đã đưa cho cậu bé đọc. Thật kỳ diệu, dù còn nhỏ tuổi, cậu bé đã đọc vanh vách bài kệ và còn giải thích những phần khó hiểu.
Sau khi hoàn toàn chắc chắn rằng đây chính là vị hóa thân của đại sư Gendun Truppa, các đệ tử đã đón cậu bé về tu viện và tôn lên làm sư trưởng với danh hiệu Gedun Gyatso. Tại tu viện, cậu bé được huấn luyện kỹ lưỡng về giáo lý, quy luật tu hành và mọi kiến thức cần thiết cho một vị sư trưởng tương lai. Câu chuyện về sự tái sinh của đại sư Gendun được lưu truyền cho đến ngày nay, mang đậm màu sắc huyền bí và càng làm tăng thêm sức hấp dẫn cho vùng đất nổi tiếng với những dãy núi tuyết hùng vĩ.
Nguồn: kienthuc.net
Những câu chuyện về sự hóa thân và luân hồi của các vị Lạt Ma Tây Tạng luôn chứa đựng những điều kỳ diệu, mời bạn tiếp tục khám phá sâu hơn về Đạo phật và những bí ẩn tâm linh.
