Liệu tình yêu đôi lứa có phải là sự sắp đặt của số phận hay chỉ đơn thuần là kết quả của những rung động nhất thời? Theo triết lý Phật giáo, những gắn kết này có thể bắt nguồn từ tiền kiếp xa xưa hoặc được vun đắp ngay trong hiện tại, khám phá thêm tại Chia sẻ Đạo Phật, nơi mỗi mối quan hệ đều mang một câu chuyện riêng.

Ảnh minh họa.
Câu nói “cái duyên cái số nó vồ lấy nhau” thường được dùng để nói về sự gắn kết giữa vợ chồng. Nếu đã có duyên có số, hai người tự nhiên sẽ tìm thấy nhau. Tương tự, “ruộng ai thì nấy đắp bờ, duyên ai nấy gặp” hàm ý rằng duyên phận sẽ đưa những người có liên kết đến với nhau.
Theo quan điểm Phật pháp, mối quan hệ vợ chồng có thể xuất phát từ hai nguồn gốc chính: duyên nợ từ quá khứ hoặc duyên mới hình thành trong đời này.
Duyên phận bắt đầu từ đời này
Không phải tất cả các cặp vợ chồng đều có duyên nợ từ nhiều kiếp trước. Nhiều mối quan hệ bắt đầu và được vun đắp ngay trong kiếp sống hiện tại. Đôi khi, việc lựa chọn bạn đời trong đời này chỉ đơn giản là do cảm xúc, sự hòa hợp hoặc ấn tượng ban đầu. Tuy nhiên, nếu cả hai cùng có chung niềm tin, cùng hướng về con đường Phật pháp và nỗ lực tu tập, mối nhân duyên này có thể trở nên bền chặt.
Kinh điển Phật giáo có ghi lại lời dạy của Đức Phật về việc làm thế nào để có thể gặp lại người bạn đời của mình trong kiếp sau. Theo đó, nếu hai vợ chồng cùng hội đủ bốn yếu tố:
- Đồng tín: Cùng có chung niềm tin, tín ngưỡng.
- Đồng thí: Cùng biết đến bố thí, cúng dường và có tấm lòng rộng mở.
- Đồng giới: Cùng giữ gìn và thực hành các giới luật đạo đức.
- Đồng tuệ: Cùng có sự hiểu biết về cuộc sống, nhân quả, tội phước và Tứ Diệu Đế.
Khi hội đủ bốn điều này, hai người có thể tiếp tục đồng hành cùng nhau trong các kiếp sau.
Duyên nợ từ các kiếp trước
Bên cạnh những mối duyên mới hình thành, có không ít cặp vợ chồng đến với nhau là do “duyên nợ” từ quá khứ. Những duyên nợ này có thể chia thành hai loại: thiện duyên (duyên tốt) và ác duyên (duyên xấu, nghịch duyên).
Trong thời Đức Phật, có một câu chuyện minh chứng cho sự phức tạp của duyên nợ. Một tiểu thư quyền quý đã đem lòng yêu thương và cứu giúp một chàng trai sắp bị hành hình. Sau khi được cứu, chàng trai này lại có ý đồ hãm hại cô để chiếm đoạt tài sản. May mắn thay, cô gái đã phát hiện và thoát nạn.
Cuộc sống đôi khi mang đến những tình huống khó hiểu: người giàu có, xinh đẹp, học thức lại chọn kết đôi với người không có gì, thậm chí còn bị đối xử tệ bạc. Ngược lại, những người có đầy đủ mọi điều kiện lại chọn người mà nhiều người e dè. Những mối quan hệ này thường được nhìn nhận qua lăng kính của nghiệp duyên.
Khi hai người gặp lại nhau trong kiếp này do nghiệp duyên từ quá khứ, một trong hai người có thể cảm thấy mình “nợ” người kia. Người mang nợ thường là người chịu nhiều khổ đau trong mối quan hệ. Nếu người vợ nợ người chồng, cô ấy có thể chịu nhiều đau khổ vì chồng. Ngược lại, nếu người chồng nợ người vợ, anh ta có thể bị vợ làm khổ mà không thể dứt ra được. Đây giống như một món nợ nghiệp chưa trả xong, khiến họ bị cuốn vào vòng xoáy của mối quan hệ, dù đôi khi có ý định buông bỏ cũng không thể.
Tuy nhiên, điều kỳ diệu là khi món nợ nghiệp này được trả đủ, mối duyên đó cũng sẽ tự động chấm dứt. Bạn có thể nhận ra điều này khi một ngày nào đó, sự khổ đau hay phiền não mà bạn cảm thấy vì một người nào đó bỗng dưng tan biến, và bạn có thể rời đi một cách nhẹ nhàng, không còn vướng bận.
Kết luận về duyên nợ vợ chồng
Như vậy, việc nên duyên vợ chồng có thể bao gồm cả những mối quan hệ mới bắt đầu trong kiếp này lẫn những duyên nợ từ quá khứ.
- Thiện duyên: Nếu gặp lại nhau do thiện duyên từ kiếp trước, ví dụ như cùng nhau tu tập, hai vợ chồng thường có cuộc sống hòa hợp, yêu thương và chung thủy. Tuy nhiên, những trường hợp này không phổ biến bằng việc gặp lại để trả nợ.
- Nghịch duyên (Ác duyên): Phần lớn các mối quan hệ đến từ nghiệp duyên quá khứ là để trả nợ hoặc giải quyết những oán kết. Khi gặp lại nhau trong tình trạng này, hai người thường trải qua nhiều khổ đau.
Quan trọng là, khi nghiệp duyên đã trả hết, mối khổ đau đó sẽ tự nhiên chấm dứt. Bạn sẽ không còn cảm thấy phiền não hay khổ sở vì người ấy nữa, như thể món nợ đã hoàn toàn được giải quyết.
Thầy Thiện Tuệ trả lời
Hy vọng những chia sẻ này giúp bạn có cái nhìn sâu sắc hơn về duyên nợ vợ chồng, mời bạn khám phá thêm nhiều kiến thức bổ ích tại chuyên mục Đạo phật.
