Nhắc đến ngày vía Đức Phật A Di Đà, người ta thường nghĩ ngay đến một bậc cao tăng thời Tống với cuộc đời đầy những điều kỳ diệu. Câu chuyện về Đại sư Vĩnh Minh-Diên Thọ, từ vị quan liêm chính đến người tu hành đắc đạo, mang đến những bài học sâu sắc về lòng từ bi và sự an nhiên tự tại. Khám phá hành trình giải thoát của ngài và ý nghĩa của ngày lễ đặc biệt này tại Chiasedaophat.
Ngày 17 tháng 11 âm lịch hàng năm được xem là ngày vía Đức Phật A Di Đà. Nguồn gốc của ngày lễ này bắt nguồn từ sự tích về Đại sư Vĩnh Minh-Diên Thọ, một bậc cao tăng sống vào đời nhà Tống (Trung Quốc) và được xem là hóa thân của Đức Phật A Di Đà.
Đại sư Vĩnh Minh-Diên Thọ (904-975), tên thật là Xung Huyền, thuộc dòng họ Vương tại Tiền Đường. Ngay từ thuở thiếu thời, ngài đã có niềm yêu thích đặc biệt với việc tụng kinh Pháp Hoa.
Sau khi trưởng thành, Xung Huyền được Văn Mục Vương vời vào triều, giao phó nhiệm vụ trông coi việc thu thuế. Tuy nhiên, trong quá trình làm quan, ngài đã nhiều lần dùng tiền công quỹ để mua cá trạnh phóng sanh. Hành động này khiến ngài bị pháp ty kết án tử hình. Trước giờ hành hình, Xung Huyền vẫn giữ thái độ an nhiên, điềm tĩnh, khiến người chứng kiến lấy làm lạ và xin diện kiến Văn Mục Vương. Khi được hỏi về thái độ bình thản của mình, ngài giải thích: “Tôi tự nhận mình dùng của công, đáng tội chết. Nhưng toàn bộ số tiền đó, tôi đã dùng để cứu sống muôn vàn sinh mạng. Vì thế, dù thân này có chết, tôi tin rằng mình sẽ được vãng sanh về cõi Cực Lạc, nên không có gì phải lo sợ.” Lời giải thích của ngài khiến Văn Mục Vương cảm động và quyết định tha bổng. Sau đó, ngài xin xuất gia và được Vương chấp thuận.
Lược sử tu nhân và chứng quả của Đức Phật A Di Đà
Sau khi xuất gia, ngài đến nương tựa Thiền sư Thúy Nham tại Tứ Minh, sau đó tham học với Thiều Quốc sư ở Thiên Thai. Tại đây, ngài tỏ ngộ yếu chỉ của tâm, được Quốc sư ấn chứng và từng thực hành Pháp Hoa Sám tại chùa Quốc Thanh. Trong một lần thiền quán, ngài chiêm bái thấy Bồ tát Quán Thế Âm rưới nước cam lồ vào miệng, từ đó ngài có được biện tài vô ngại và chuyên tâm tu Tịnh nghiệp.
Vào năm Kiến Long thứ hai, đời Tống, Trung Ý Vương mời ngài về trụ trì chùa Vĩnh Minh, tôn ngài là Trí Giác Thiền sư. Ngài đã trụ trì tại đây khoảng 15 năm, giáo hóa được 1.700 vị Tăng. Đại sư thiết lập công khóa tu tập, mỗi ngày đêm tụng một bộ kinh Pháp Hoa và niệm 10.000 câu Phật hiệu. Ngài thường truyền giới Bồ tát, thực hành phóng sanh (mua chim cá), thí thực cho quỷ thần, và hồi hướng tất cả công đức về Tịnh độ. Ngài là tác giả của nhiều bộ sách giá trị như Tông Cảnh Lục, Vạn Thiện Đồng Quy Tập, và đặc biệt là Tứ Liệu Giản, một tác phẩm quan trọng nhằm xiển dương đường lối tu tập cũng như yếu chỉ của tông Tịnh Độ.
Tứ Liệu Giản bao gồm bốn bài kệ:
- “Có Thiền không Tịnh độ
Mười người, chín lạc lộ
Ấm cảnh khi hiện ra
Chớp mắt đi theo nó.” - “Không Thiền có Tịnh độ
Muôn tu muôn thoát khổ
Vãng sanh thấy Di Đà
Lo gì chẳng khai ngộ?” - “Có Thiền có Tịnh độ
Như thêm sừng mãnh hổ
Hiện đời làm thầy người
Về sau thành Phật, Tổ.” - “Không Thiền không Tịnh độ
Giường sắt, cột đồng lửa
Muôn kiếp lại ngàn đời
Chẳng có nơi nương tựa.”
Vào buổi sáng sớm ngày 26 tháng 2 âm lịch, niên hiệu Khai Bảo thứ tám, sau khi lễ Phật và dặn dò đại chúng, Đại sư Vĩnh Minh-Diên Thọ đã an nhiên ngồi kiết già và thị tịch, hưởng thọ 72 tuổi.
Một giai thoại thiền lâm thú vị liên quan đến sự thị tịch và vãng sanh của Đại sư Vĩnh Minh-Diên Thọ kể rằng ngài là một trong những hóa thân của Đức Phật A Di Đà tại Trung Hoa.
Theo Tiểu sử 13 vị tổ Tịnh Độ tông, vào thời Ngô Việt Vương, tại Hàng Châu có một vị Hòa thượng tên Hành Tu, trụ trì chùa Pháp Tướng. Ngài vốn họ Trần, người Tuyền Nam, sinh ra với tướng mạo đặc biệt, đôi tai dài chấm tới vai. Đến bảy tuổi ngài vẫn chưa nói. Một lần, có người đùa hỏi, ngài bỗng đáp: “Nếu không gặp bậc tác gia, nói cho lắm chỉ xô phá lầu khói mà thôi!”
Sau đó, Hòa thượng Hành Tu xuất gia tại chùa Ngõa Quan, Kim Lăng, tham vấn với Tuyết Phong Thiền sư và ngộ được tâm ấn. Tương truyền, mãnh thú gặp ngài đều thuần phục, ông trở thành một vị Tăng nổi tiếng với nhiều sự phi thường, linh dị.
Trong một lần đến chùa lễ Phật, Ngô Việt Vương hỏi Đại sư Vĩnh Minh: “Bạch Tôn đức! Thời nay có bậc chân tăng nào khác chăng?” Đại sư đáp: “Có Hòa thượng Hành Tu, đôi tai dài, chính là Phật Định Quang ứng thân đấy!”
Theo lời chỉ dẫn, Ngô Việt Vương tìm đến Hòa thượng Hành Tu tại chùa Pháp Tướng, cung kính đảnh lễ và tôn xưng là Định Quang Như Lai tái thế. Lúc này, Hòa thượng Hành Tu nói: “Đại sư Vĩnh Minh thật khéo nhiều lời. Ông ta cũng chính là Phật A Di Đà ứng thân đó!” Nói xong, Hòa thượng Hành Tu an nhiên ngồi hóa. Ngô Việt Vương vội vã trở về chùa Vĩnh Minh để tìm hiểu rõ sự tình thì hay tin Đại sư Vĩnh Minh-Diên Thọ cũng vừa thị tịch.
Sự kiện này cho thấy chư Phật và Bồ tát thường thị hiện trong cõi Ta bà để chuyển mê khai ngộ cho chúng sanh. Hành trạng của các Ngài thường vượt ngoài sự hiểu biết thông thường. Dù Đại sư Vĩnh Minh-Diên Thọ được cho là hóa thân của Phật A Di Đà, nhưng trong suốt 72 năm thị hiện làm Tăng, ngài không để lộ thân phận.
Chỉ đến những giây phút cuối đời, khi thị hiện nhập Niết-bàn, ngài mới phương tiện cho Tăng chúng và Phật tử biết mình là hóa thân của Phật A Di Đà. Mục đích là để tăng trưởng tín tâm, khuyến khích mọi người phát tâm niệm Phật, cầu vãng sanh về Tây phương Tịnh độ. Từ đó, ngày sinh của hóa thân Phật A Di Đà, tức Đại sư Vĩnh Minh-Diên Thọ, được chọn làm ngày vía Khánh đản của Đức Phật A Di Đà.
Hy vọng những thông tin trên giúp bạn hiểu rõ hơn về ngày vía Phật A Di Đà. Để tìm hiểu sâu hơn về những giáo lý và câu chuyện thú vị khác, hãy khám phá chuyên mục Đạo phật.
