Tên gọi “A Di Đà” chứa đựng những tầng nghĩa uyên thâm, vượt ra ngoài phạm vi dịch thuật thông thường của Phật giáo, hé lộ bản chất vô lượng về ánh sáng và tuổi thọ. Khám phá lý do vì sao cái tên này lại mang ý nghĩa tôn kính và bí mật như vậy, cùng hành trình đi tìm sự giác ngộ trên Chia sẻ Đạo Phật.
Ý nghĩa tên gọi A Di Đà và nguồn gốc
Tên gọi “A Di Đà” không được dịch nghĩa mà giữ nguyên âm phiên âm là một quy tắc trong Phật giáo, dựa trên ngũ chủng bất phiên (năm loại danh từ không dịch nghĩa) theo Huyền Trang Tam Tạng Pháp sư. Các loại này bao gồm: danh từ bí mật, danh từ đa nghĩa, danh từ không có ở Trung Quốc, danh từ đã có dịch từ xưa, và danh từ mang ý nghĩa tôn kính.
Amitabha (A Di Đà) thuộc các trường hợp đa nghĩa, bí mật và được tôn kính, do đó giữ nguyên âm. Kinh Tiểu Bản A Di Đà giải thích hai ý nghĩa chính của tên gọi này:
- Vô lượng quang (ánh sáng vô lượng): Phật A Di Đà có ánh sáng vô lượng chiếu khắp mười phương cõi nước mà không bị chướng ngại.
- Vô lượng thọ (tuổi thọ vô lượng): Phật A Di Đà và chúng sinh trong cõi của Ngài sống với tuổi thọ vô lượng, kéo dài vô biên a-tăng-kỳ kiếp.
Đức Phật A Di Đà.
Về mặt bản tánh, Phật A Di Đà tượng trưng cho Phật tánh sẵn có trong mỗi chúng sinh. Bản tánh này vốn vô thủy, vô diệt, nên đồng nghĩa với sự sống lâu vô lượng. Sự bao trùm khắp mười phương và trạng thái yên lặng, chiếu sáng thường hằng của tánh này lại tương ứng với ý nghĩa ánh sáng vô lượng.
Do đó, Phật A Di Đà vừa là vị giáo chủ cõi Cực Lạc Tây Phương đang thuyết pháp về mặt tướng, vừa là biểu tượng cho Phật tánh vĩnh cửu của tất cả chúng sinh về mặt tánh. Việc thường xuyên chiêm nghiệm và sống với Phật tánh chính là thực hành Đạo, quay về với bản nguyên vô sinh, bất diệt.
Nguồn gốc và đại nguyện của Phật A Di Đà
Đức Phật A Di Đà đã thực hành hạnh Bồ tát và trang nghiêm diệu độ chúng sinh từ vô lượng kiếp.
Kinh Pháp Hoa ghi lại rằng, trong thời Phật Đại Thông Trí Thắng, có 16 vị vương tử xuất gia và tu hành theo kinh Pháp Hoa. Về sau, các vị này đều thành Phật. Trong đó, vương tử thứ chín chính là Phật A Di Đà, và vương tử thứ 16 là Đức Phật Thích Ca.
Kinh Bi Hoa kể về câu chuyện của Vua Vô Tránh Niệm và đại thần Bảo Hải. Khi đối trước Như Lai Bảo Tạng, cả hai cùng phát tâm Bồ-đề. Vua Vô Tránh Niệm nguyện rằng khi thành Phật sẽ ở thế giới An Lạc, thanh tịnh để nhiếp thọ chúng sinh mười phương. Đại thần Bảo Hải nguyện sẽ ở vào thế giới năm trược để độ chúng sinh thoát khổ não. Vua Vô Tránh Niệm ngày nay chính là Phật A Di Đà, còn đại thần Bảo Hải là Phật Thích Ca. Hai vị tuy có đại nguyện độ sinh khác nhau, nhưng đều nhằm mục đích dẫn dắt chúng sinh hướng về sự giải thoát.
Kinh Cổ Âm Vương cho biết, trong quá khứ, tại nước Diệu Hỷ, có vị quốc vương tên Kiều Thi Ca. Sau khi nghe Đức Thế Tự Tại Vương Như Lai thuyết pháp, ông từ bỏ ngôi vua, xuất gia và lấy hiệu là Tỳ kheo Pháp Tạng. Pháp Tạng đã phát ra 48 lời nguyện lớn để hóa độ chúng sinh, thề rằng nếu không thành Phật sẽ không an vị. Lời nguyện này đã làm rung động mười nghìn thế giới và nhận được lời tán thán từ hư không.
Kinh Vô Lượng Thọ cũng ghi lại, trong thời Đức Phật Thế Tự Tại Vương, có một vị quốc vương đã phát tâm Bồ-đề sau khi nghe Phật thuyết pháp. Ông xuất gia, lấy hiệu là Pháp Tạng, thể hiện tài đức vượt trội và thông suốt kinh điển. Dưới sự chỉ dạy của Phật Thế Tự Tại Vương, Pháp Tạng đã trang nghiêm diệu độ và cuối cùng thành Phật, hiệu là A Di Đà, giáo chủ cõi Cực Lạc Tây Phương.
Trích: “Tin sâu Pháp môn Tịnh Độ”
Tìm hiểu sâu hơn về những giáo lý và lời dạy quan trọng của Đức Phật trong chuyên mục Đạo phật.
