Từ lòng trắc ẩn thuở thiếu thời, một vị cao tăng đã ghi dấu ấn sâu đậm trong lịch sử Phật giáo Việt Nam, được nhân dân trìu mến gọi là “Hòa thượng Cua”. Hành trình của Ngài không chỉ là sự bảo vệ Chánh pháp mà còn là minh chứng cho lòng hiếu đạo vượt thời gian, một câu chuyện mà bạn có thể khám phá thêm tại Website Chia sẻ Đạo Phật.
Chân dung từ bi và hiếu đạo: Câu chuyện về Thiền sư Tông Diễn
“Tâm hiếu là tâm Phật, hạnh hiếu là hạnh Phật”. Lịch sử Phật giáo Việt Nam ghi lại nhiều tấm gương sáng về hiếu đạo của các bậc xuất gia. Một trong những câu chuyện cảm động và ý nghĩa nhất là về Thiền sư Tông Diễn, một vị cao tăng đã cứu Phật pháp khỏi nguy nan và được nhân dân yêu mến gọi là “Hòa thượng Cua”.
Cách Thiền sư Tông Diễn báo đáp công ơn cha mẹ đã trở thành một câu chuyện ý nghĩa, vượt thời gian.
Thiền sư Tông Diễn, hiệu Chơn Dung (1640-1711), là một bậc thầy uyên bác, có công lớn trong việc bảo vệ Phật pháp dưới triều vua Lê Hy Tông. Dù có vị thế tôn sư trong triều đình, Sư vẫn giữ một hình ảnh gần gũi, mộc mạc trong lòng dân gian qua biệt danh “Hòa thượng Cua”, gắn liền với một kỷ niệm sâu sắc từ thời thơ ấu.
Câu chuyện lòng từ bi thời thơ ấu
Thuở thiếu thời, tại một miền quê thanh bình, có một cậu bé mồ côi cha, sống cùng mẹ. Năm lên 12 tuổi, trong một lần mẹ đi chợ bán hàng, bà nhờ cậu giã cua đồng để nấu canh trưa. Khi cậu bé bắt đầu giã con cua đầu tiên, nhìn thấy sự giãy giụa, quờ quạng tìm đường sống của chúng, lòng cậu bỗng trào dâng lòng thương xót. Không đành lòng, cậu liền mang cả giỏ cua ra đồng và thả hết chúng đi.
Khi mẹ trở về và hỏi về món canh cua, cậu bé ngập ngừng kể lại sự việc, vì thương lũ cua nên đã thả chúng về ruộng. Người mẹ vừa đói vừa giận, đã đánh vào đầu cậu bé bằng chiếc đũa bếp. Hoảng sợ, cậu bé bỏ nhà ra đi, xa cách mẹ từ đó.
Cuộc trùng phùng và sự báo đáp
Ba mươi năm sau, bà mẹ đã già yếu, vẫn ngày ngày buôn bán để mưu sinh. Một hôm, một vị Tăng trung niên ghé qua hàng của bà, hỏi thăm gia cảnh và ngỏ ý muốn đưa bà về chùa phụng dưỡng. Bà cụ đồng ý và bắt đầu làm công quả tại chùa.
Thời gian trôi qua, đến lúc bà cụ lâm chung. Vị Hòa thượng trụ trì, chính là vị Tăng năm xưa đã gặp bà, đã dặn dò các môn đệ rằng, khi bà cụ qua đời, hãy cứ tẩn liệm nhưng đừng vội mai táng, mà phải đợi Ngài trở về.
Sau khi bà cụ viên tịch một ngày, Hòa thượng trở về. Trước linh cữu mẹ, Ngài thắp hương và đọc lời sám hối: “Trong kinh Phật dạy, một người con tu hành đạt đạo, cha mẹ sẽ được sinh về cõi lành. Nếu lời dạy ấy là chân thật, xin cho chiếc quan tài này bay lên và vỡ làm ba mảnh.”
Ngay lập tức, chiếc quan tài từ từ bay lên cao rồi hạ xuống, vỡ làm ba mảnh. Trước sự chứng kiến kinh ngạc của mọi người, Hòa thượng đã thuật lại câu chuyện cuộc đời mình, và mọi người nhận ra Ngài chính là cậu bé ngày xưa đã thả cua.
Di sản về lòng hiếu thảo và lòng từ bi
Từ đó, Sư được nhân dân trìu mến gọi là “Hòa thượng Cua”. Tương truyền, ba mảnh vỡ của chiếc quan tài vẫn còn được lưu giữ tại một ngôi chùa ở miền Bắc, như một minh chứng cho câu chuyện cảm động về tình mẫu tử và lòng hiếu thảo của vị thiền sư.
Câu chuyện về Thiền sư Tông Diễn không chỉ là một điển tích về hiếu đạo của người xuất gia, mà còn là minh chứng cho lòng từ bi sâu sắc. Hình ảnh “Hòa thượng Cua” và hạnh hiếu của Ngài đã đi vào lòng dân gian, được chuyển thể thành các loại hình nghệ thuật, lay động biết bao thế hệ.
Đây là một trong những câu chuyện ý nghĩa trong kho tàng Phật giáo Việt Nam, thể hiện sự gắn kết giữa đạo hạnh tu tập và bổn phận làm con, cũng như lòng từ bi lan tỏa đến mọi loài.
Hãy cùng khám phá thêm những câu chuyện ý nghĩa và sâu sắc về tình mẫu tử cùng những bài học quý báu trong chuyên mục Đạo phật.
