Văn Thù Sư Lợi Bồ tát, biểu tượng trí tuệ tối thượng, mang ý nghĩa Diệu Đức và Diệu Cát Tường, đã phát nguyện độ sinh từ thuở xa xưa và được thọ ký thành Phật. Sự hiện diện của Ngài trong nhiều bộ kinh Đại thừa, với vai trò thân cận Đức Phật Thích Ca, cho thấy tầm quan trọng trong việc giảng dạy Chánh pháp và khai mở Phật tính nơi chúng sinh. Khám phá chiasedaophat.com để hiểu sâu hơn về vị Bồ tát này.
Văn Thù Sư Lợi Bồ tát là ai?
Văn Thù Sư Lợi Bồ tát, còn được biết đến với tên gọi Mạn Thù Thất Lỵ, mang ý nghĩa là Diệu Đức hoặc Diệu Cát Tường. “Diệu Đức” thể hiện sự viên mãn của mọi phẩm hạnh. Theo sử liệu, thuở xưa Ngài là Thái tử Vương Chúng, con thứ ba của vua Vô Trách Nhiệm. Sau khi cúng dường Phật Bảo Tạng và phát nguyện độ sinh, Ngài được hiệu là Văn Thù Sư Lợi. Phật Bảo Tạng đã thọ ký rằng, sau vô lượng kiếp, Ngài sẽ thành Phật tại thế giới thanh tịnh Vô Cấu Bảo Chi ở phương Nam, hiệu là Phật Văn Thù.
Bồ tát Văn Thù Sư Lợi xuất hiện trong hầu hết các bộ kinh quan trọng của Phật giáo Đại thừa như Hoa Nghiêm, Thủ Lăng Nghiêm, Pháp Hoa, Duy Ma Cật… Ngài được xem là vị Bồ tát thân cận nhất của Đức Phật Thích Ca. Đôi khi, Ngài thay mặt Đức Thế Tôn thuyết giảng Chánh pháp, hoặc đóng vai trò điều phối, giới thiệu những thời pháp quan trọng của Đức Bổn Sư đến thính chúng. Do thấu hiểu Phật tính bao gồm ba đức: Pháp thân, Bát Nhã và Giải thoát, Ngài là thượng thủ trong hàng Bồ tát. Biểu trưng cho trí tuệ, Văn Thù Sư Lợi Bồ tát thường được miêu tả trong dáng vẻ trẻ trung, an tọa kiết già trên đóa hoa sen.
Văn Thù Sư Lợi Bồ tát thường hiển diện bên phải Đức Phật Di Đà.
Ý nghĩa biểu tượng trong hình tượng Văn Thù Sư Lợi Bồ tát
Trên tay phải, Văn Thù Sư Lợi Bồ tát thường giơ cao một lưỡi gươm rực lửa. Biểu tượng này hàm ý rằng lưỡi gươm trí tuệ sẽ chặt đứt mọi xiềng xích vô minh, phiền não trói buộc con người vào vòng khổ đau và luân hồi bất tận, từ đó dẫn lối đến trí tuệ viên mãn.
Tay trái của Ngài thường cầm cuốn kinh Bát Nhã, đặt nơi trái tim. Điều này tượng trưng cho sự tỉnh thức và giác ngộ. Đôi khi, tay trái còn cầm hoa sen xanh, biểu thị cho “đoạn đức” – khả năng dùng trí tuệ để dứt sạch mọi ô nhiễm tham ái. Giống như hoa sen vươn lên từ bùn đất nhưng vẫn giữ được sự tinh khiết, Bồ tát sống giữa cuộc đời trần tục, tiếp xúc với chúng sinh và mọi hoàn cảnh, nhưng tâm vẫn thanh tịnh, không bị ô nhiễm. Khả năng này đến từ trí tuệ giúp đoạn trừ tham ái và viên thành đức hạnh.
Văn Thù Sư Lợi Bồ tát còn được gọi là Mạn Thù Thất Lỵ, mang ý nghĩa Diệu Đức, Diệu Cát Tường.
Chiếc giáp mà Ngài mang trên mình tượng trưng cho “giáp nhẫn nhục”. Nhờ đó, mọi lời thị phi, đàm tiếu không thể xâm phạm. Chiếc giáp này che chở cho tâm từ bi của Ngài, giúp Ngài vững vàng trước mọi oán thù và không lay chuyển hạnh nguyện cứu độ chúng sinh. Giáp nhẫn nhục là yếu tố không thể thiếu để thực hiện tâm Bồ đề.
Lợi ích khi tạc dựng và tôn thờ tôn tượng Văn Thù Sư Lợi Bồ tát
Công đức của việc tạc dựng tôn tượng Văn Thù Sư Lợi Bồ tát là vô cùng to lớn. Khi thực hiện việc này và trì niệm danh hiệu Ngài, người thực hành sẽ dần diệt trừ tâm tham lam, phát khởi tâm bố thí, mở rộng lòng mình. Thay vì chỉ lo tích lũy cho bản thân, họ sẽ chia sẻ, ca ngợi và thực hành bố thí, đồng thời phát tâm tu học, diệt trừ khổ não và đạt được giải thoát.
Việc chí tâm niệm tụng và tạc dựng tôn tượng Văn Thù Sư Lợi Bồ tát giúp con người xa lìa khổ não, tránh đọa vào ác đạo. Họ sẽ nhận được sự hộ niệm từ chư thiên, long thần; quả lành ngày càng tăng trưởng; không còn thoái chuyển trên con đường giác ngộ. Cuộc sống sẽ đầy đủ, không bị bệnh tật, tai ương như lửa, nước, giặc giã. Người khác sẽ kính trọng, các bậc thiện thần sẽ che chở.
Tạc dựng tôn tượng và trì niệm danh hiệu Văn Thù Sư Lợi Bồ tát giúp diệt trừ tham lam, phát khởi tâm bố thí.
Hướng dẫn thỉnh tôn tượng Văn Thù Sư Lợi Bồ tát đúng cách
Việc thỉnh tôn tượng Văn Thù Sư Lợi Bồ tát cần xuất phát từ tâm thành kính, mong muốn được học hỏi và noi gương trí tuệ của Ngài để phân biệt đúng sai, hướng thiện và giúp ích cho đời, chứ không đơn thuần là cầu mong ban phước hay trừ họa.
Phật tử có thể thỉnh tôn tượng Văn Thù Sư Lợi Bồ tát bằng nhiều chất liệu như gỗ, gốm sứ, đồng… Trước khi rước tượng về nhà, nên gửi tượng vào chùa để làm lễ khai quang điểm nhãn. Sau đó, tiến hành lễ rước và an vị tôn tượng tại gia. Trong những ngày này, gia chủ nên giữ tâm thanh tịnh, ăn chay, trì tụng kinh điển và thực hiện các nghi thức tâm linh.
Tôn tượng Văn Thù Sư Lợi Bồ tát có thể được chế tác từ gỗ, gốm sứ, đồng hoặc các vật liệu khác.
Khi thờ phụng, bàn thờ cần giữ sự trang nghiêm. Hàng ngày, cần chú ý dọn dẹp, tỉa bớt chân hương và thay mới hoa quả cúng dường khi đã khô héo. Vào các ngày sóc vọng (mùng 1, ngày rằm âm lịch), nên chuẩn bị hương đèn, hoa trái tươm tất để dâng cúng.
Việc lau chùi tượng không nhất thiết phải thực hiện hàng ngày. Chỉ khi nào tượng bị bám bụi bẩn do khói nhang, mới nên dùng khăn sạch lau nhẹ nhàng theo chiều từ trên xuống. Tránh sử dụng các loại nước hoa có mùi hương nồng, vì chúng có thể tạo sự dính mắc, mê đắm và được xem là “mùi thơm bất tịnh” trong quan niệm tâm linh.
Quan trọng nhất khi thờ phụng Văn Thù Sư Lợi Bồ tát là giữ tâm thành kính và thực hành giới luật. Gia chủ nên gìn giữ Ngũ giới, đặc biệt là không sát sinh tại tư gia. Đồng thời, giữ gìn sự trong sạch trong thân, khẩu, ý; thường xuyên tham thiền, niệm Phật, sám hối và tích cực làm điều lành, lánh dữ.
Xem thêm video: “Tu thân theo lời Phật dạy”.
Hy vọng những thông tin trên giúp quý độc giả hiểu rõ hơn về ý nghĩa sâu sắc của Tượng Văn Thù Sư Lợi. Để tiếp tục khám phá thêm nhiều kiến thức bổ ích về Phật pháp, mời quý vị ghé thăm chuyên mục Đạo phật.
