Bên cạnh ý nghĩa thanh tẩy, tiết Thanh Minh còn là thời điểm để con cháu hướng về cội nguồn, thể hiện lòng hiếu kính. Vào dịp này, những nghi thức quan trọng tại gia và nơi an nghỉ của tổ tiên được cử hành trang trọng. Để chuẩn bị chu đáo cho ngày lễ thiêng liêng này, quý vị có thể tham khảo các hướng dẫn chi tiết trên chiasedaophat.com.
Trong văn hóa Việt Nam, tiết Thanh Minh mang ý nghĩa sâu sắc về sự trong lành và minh bạch. Theo quan niệm dân gian miền Bắc, đây là khoảng thời gian thời tiết chuyển biến tích cực, chấm dứt cảnh mưa phùn, nồm ẩm, thay vào đó là bầu trời quang đãng, dễ chịu.
Tết Thanh Minh, ngày khởi đầu của tiết Thanh Minh, thường diễn ra sau ngày Lập Xuân khoảng 60 ngày. Dự kiến vào năm 2025, Tết Thanh Minh sẽ rơi vào ngày 4 tháng 4 Dương lịch, tương ứng với ngày mùng 7 tháng 3 Âm lịch.
Đây là dịp lễ quan trọng mà dù đi đâu, mọi người con Việt đều cố gắng trở về sum họp bên gia đình. Hoạt động chính trong ngày là đi tảo mộ, dọn dẹp, vun đắp phần mộ tổ tiên, thể hiện lòng hiếu thảo và sự tưởng nhớ của con cháu đối với những người đã khuất. Sau đó, gia đình quây quần bên mâm cơm ấm cúng, chia sẻ những câu chuyện và tình cảm.
ết Thanh minh là ngày đầu tiên của tiết Thanh minh, đến sau ngày Lập xuân 60 ngày. Tết Thanh minh 2025 nhằm vào ngày 4/4 Dương lịch, tức ngày 7/3 Âm lịch.
Văn khấn cúng Tết Thanh Minh chuẩn mực
Nghi thức cúng Tết Thanh Minh thường được thực hiện ở hai nơi: tại nhà và tại phần mộ tổ tiên.
Dưới đây là bài văn khấn cúng Tết Thanh Minh tại gia, theo sách “Văn khấn cổ truyền Việt Nam”:
Gia chủ thực hiện nghi lễ trong trang phục chỉnh tề, đứng trước hương án, thắp hương và đèn, sau đó cử hành bài khấn:
Nam mô A di Đà Phật!
Nam mô A di Đà Phật!
Nam mô A di Đà Phật!
Con lạy chín phương trời, mười phương chư Phật, chư Phật mười phương.
Con lạy gia tiên tiền tổ, họ hàng nội ngoại hai bên gia tộc họ [Tên gia tộc]…
Con lạy bà tổ cô, ông mãnh, ông bà, cô bé Đỏ, cậu bé Đỏ tại gia.
Hôm nay là ngày [Số ngày] tháng [Số tháng] năm [Năm Âm lịch]…
Nay con là [Tên gia chủ], tuổi [Tuổi gia chủ], sinh tại xã [Xã cư ngụ], huyện [Huyện cư ngụ], tỉnh [Tỉnh cư ngụ], cùng toàn thể gia quyến, trước bàn thờ gia tiên thành tâm bái lễ.
Kính mời Thổ Công, Táo Quân cùng giáng lâm chứng giám.
Kính dâng lễ bạc: trầu, rượu, trà, nước, vàng, hương, hoa quả cùng các phẩm vật lòng thành nhân dịp tiết Thanh Minh. Kính mời hương hồn nội ngoại tổ tiên, các bậc kỵ, cụ, ông bà, cha mẹ, cô dì, chú bác, anh chị em chứng giám và thụ hưởng lễ vật.
Con thành tâm thành kính cúi xin gia tiên tiền tổ, bà tổ cô, ông mãnh, ông bà… phù hộ độ trì, giúp đỡ gia đình con luôn bình an, thịnh vượng. Cầu mong cho gia đình luôn mát mẻ trong ba tháng hè, ấm áp trong chín tháng đông. Mong cho mọi điều lành sẽ đến, mọi tai ương, bệnh tật sẽ tiêu tan, công việc làm ăn luôn thuận buồm xuôi gió, gặp nhiều may mắn và thành công.
Chúng con xin thành tâm dâng lễ bạc, cúi xin gia tiên chứng minh và chứng giám cho lòng thành của toàn thể gia quyến.
Nam mô A di Đà Phật!
Nam mô A di Đà Phật!
Nam mô A di Đà Phật!
Để hiểu sâu hơn về các nghi thức và ý nghĩa tâm linh trong văn hóa Phật giáo, hãy khám phá thêm tại chuyên mục Đạo phật.