Khám phá ý nghĩa sâu sắc của việc quay về nhìn nhận lỗi lầm và khát khao sửa đổi, bài sám hối này sẽ dẫn dắt bạn trên hành trình thanh lọc ba nghiệp: thân, khẩu và ý. Lắng nghe lời sám hối chân thành, bạn sẽ tìm thấy con đường dẫn đến sự bình an nội tại và tiến bộ trên con đường giác ngộ tại Chia sẻ Đạo Phật.

Sám hối là hành động tự nhận lỗi lầm đã qua, bày tỏ sự ăn năn, hối tiếc và lập nguyện không tái phạm.
Việc tu tập sám hối là phương pháp thiết yếu để đoạn trừ ba nghiệp (thân, khẩu, ý) trong đời sống tu hành của người Phật tử. Khi một người biết sám hối, nghĩa là họ đã nhận thức được sai lầm và có ý chí sửa đổi, cho thấy sự tiến bộ trên con đường tu tập. Điều này mang lại những lợi ích thiết thực cả trong hiện tại và tương lai.
Đức Phật đã dạy trong kinh Trường A Hàm rằng: “Ai biết sửa đổi lỗi lầm thì người đó có tiến bộ trong giáo pháp của Như Lai”. Ngài cũng khẳng định ý nghĩa sâu sắc của việc không sửa lỗi: “Người có lỗi không biết sửa đổi, diệt trừ nơi tự tâm, thì lỗi ấy sẽ đến thân, như nước chảy về biển, dần dần thành sâu rộng” (Kinh Tứ Thập Nhị Chương).
Dưới đây là bài văn sám hối tam nghiệp, thể hiện tâm nguyện sám hối và tu sửa của người con Phật:
Trước Phật đài con xin sám hối,
Xét lại mình tội lỗi từ xưa,
Hoặc là nhiều kiếp dây dưa,
Chập chồng nghiệp quấy có thừa núi cao.
Thân đựng chứa biết bao tật xấu,
Bước chân đi theo dấu đường đời,
Cách ăn thói ở tùy thời,
Nào con có tránh khỏi nơi tội tình.
Tội thứ nhất: Sát sinh, tạo nghiệp từ việc ăn thịt chúng sinh.
Từ thuở bé thơ đến lúc trưởng thành, vì nhu cầu sinh hoạt, con đã gián tiếp hoặc trực tiếp gây ra cái chết cho muôn loài.
Con cũng có tự gây lấy nghiệp,
Cùng bao người gián tiếp trợ duyên,
Thức ăn bán ở thị thiền,
Sát sanh tội bởi đồng tiền trao tay.
Hành động sát sinh đã tạo thành một gánh nặng nghiệp chướng cho con, khiến muôn vạn loài oan khuất vì con. Tội lỗi này tích tụ qua vô lượng kiếp, chồng chất như núi cao.
Tính một kiếp dồn bao nhiêu kiếp,
Thân con đây tội nghiệp dẫy đầy,
Xét ra thì thịt xương này,
Lại là xương thịt muôn thây tạo thành.
Đôi khi, lòng con trắc ẩn trước cảnh đau thương của sinh vật. Tiếng kêu thét, cảnh tượng máu me ràn rụa khiến con động lòng xót xa.
Con nguyện hứa thứ tha tất cả,
Lòng dặn lòng cải hóa tự thân,
Học đòi theo bậc Triết nhân,
Tạm dùng rau trái nuôi thân qua ngày.
Tuy nhiên, trong cuộc sống trần thế đầy cám dỗ, việc giữ gìn giới sát sinh không phải lúc nào cũng dễ dàng. Bao nghiệp sát vô tình vẫn còn đó, vô ý tạo thêm tội khiên.
Nay con thành tâm sám hối trước Phật, cầu xin Ngài xá tội lỗi lầm. Con ăn năn, nguyện gội rửa tâm phàm tục và sửa đổi việc làm từ nay.
Tội thứ hai: Tham tài, trộm cắp.
Thói gian xảo, lừa lọc, chiếm đoạt tài sản của người khác đã ăn sâu vào tâm thức, có thể từ nhiều kiếp hoặc bắt nguồn từ thuở ấu thơ.
Nhìn lại tấm thân hình trưởng đại,
Hẳn có khi tội trái lôi thôi,
Của người nhọc đổ mồ hôi,
Dùng mưu chước lấy đắp bồi thân ta.
Tội thứ ba: Tà dâm, loạn luân.
Lỗi lầm trong các mối quan hệ tình cảm, vi phạm quy tắc đạo đức và luân thường đạo lý đã tạo nên nghiệp chướng nặng nề.
Tấm lòng yểm cựu nghinh tân,
Làm sao tranh khỏi xoay vần trái oan?
Ðường tình ái đã chan chan tội,
Nẻo dâm tà càng lỗi nặng lung,
Tấm thân tội lỗi thẹn thùng,
Kiếp này kiếp khác chập chồng bằng non.
Tội thứ tư: Vọng ngữ, nói dối, nói thêu dệt.
Lời nói dối trá, gây hại cho người khác vì lợi ích bản thân, thói lưỡng thiệt, chia rẽ, gieo rắc mâu thuẫn.
Lợi cho mình thiên hạ hại thân,
Vẽ duyên thêu dệt xa gần,
Muôn điều rối rắm, trăm phần đảo điên.
Thói lưỡng thiệt hai bên đâm thọc,
Cho đôi đàng trách móc lẫn nhau,
Mở lời để hại về sau,
Một câu thất đức họa sâu không ngừa.
Tội thứ năm: Say sưa, nghiện ngập.
Việc lạm dụng rượu chè, chất kích thích làm mất đi sự tỉnh táo, dẫn đến những hành vi sai trái và tăng cường lòng tham lam, sân hận.
Lỗi giới điều do tửu nhập tâm,
Thêm lòng ham muốn tham lam,
Càng thâu chất chứa, càng làm mê say.
Bịnh sân hận ai tài chuyên chữa,
Nổi nóng lên như lửa cháy rừng,
Si mê đâu biết tỏ tường,
Cõi mơ muôn vạn nẻo đường nhá nhem!
Năm giới căn bản cùng các giới phụ, cộng chung mười điều ác nghiệp (thập ác) mà Đức Phật đã răn dạy. Dù Ngài đã ban hành nhiều giới cấm, con vẫn thường xuyên vi phạm, hoặc vô tình, hoặc do yếu đuối không cưỡng lại được tâm niệm.
Con đã tự làm, xúi người làm, hoặc nghe theo những điều ác tâm.
Từ vô thủy kiếp đến nay, con đã tạo vô lượng nghiệp chướng. Mỗi lần sinh ra, con lại tiếp tục gây tạo tội tình, nghiệp duyên.
Với tấm lòng thành kính, con nguyện sám hối, nhìn nhận tội lỗi đã qua và tránh xa những lỗi lầm trong tương lai. Con cầu xin sự thanh tịnh, gột rửa tâm con, giúp con giữ tâm ý trong sạch.
Con sẽ cố gắng từ nay về sau, giữ gìn Ngũ giới Phật đã truyền, trau dồi Tam nghiệp cho hiền thiện và thực hành Thập thiện một cách trọn vẹn.
Nguyện mong con sớm ngày được vãng sanh về cảnh giới an lành của Phật, rời xa cõi đời ảo ảnh phù du, để học hỏi giáo pháp và sống đời an lạc nơi cõi Phật.
Con quyết tâm tìm cầu con đường giải thoát, nương nhờ Tam Bảo để được che chở, con nguyện không bao giờ khinh lờn, lơ là.
Nhờ công đức sám hối này, con mong được nếm trải chút hương vị đạo mầu, ghi nhớ công ơn Tam Bảo. Nghiệp trần đã được nhẹ gánh, tâm con nay đã thanh tịnh.
Con cầu nguyện cho tất cả chúng sinh được tỉnh thức, thọ hưởng phước lành đạo đức. Cầu xin Đức Phật hiện thế gian, cầu xin Tam Bảo cứu độ, mang lại sự an lạc cho vạn loài.
Để hiểu sâu hơn về các hành vi và cách tu tập sám hối trong Đạo Phật, mời bạn khám phá thêm nội dung chi tiết trong chuyên mục Đạo Phật.
