Khi những ràng buộc thế tục trở nên vô nghĩa trước sự vô thường của vạn vật, liệu có con đường nào để thoát khỏi vòng luân hồi? Quyết định từ bỏ tất cả để tìm cầu chân lý không chỉ là một hành trình cá nhân mà còn là lời mời gọi tỉnh thức cho nhân loại, như Chia sẻ Đạo Phật vẫn luôn hướng đến.
-
Tài sản thiêng liêng của người xuất gia: Một góc nhìn sâu sắc
-
Ý nghĩa của việc “xuất gia”
-
Quan niệm về “bất hiếu” khi xuất gia
Đức Phật, dù từng là một vị Thái tử, đã sớm nhận ra sự vô thường và giả tạm của phú quý thế gian. Ngài đã từ bỏ ngôi vị để xuất gia, với mong muốn khai sáng cho chúng sinh về bản chất ảo tưởng của vạn pháp. Thế giới này, theo giáo lý, được hình thành và sẽ tan rã bởi chính những vọng tưởng của chúng sinh, minh chứng cho quy luật nhân quả “nhân nào quả ấy”.
Mọi thứ trong cuộc đời này đều biến đổi không ngừng. Bồ Tát, với lòng từ bi vô lượng, nhìn thấy sự vô thường này và nhàm chán nó. Đức Phật còn đi xa hơn, Ngài hoàn toàn xa lánh những pháp thế gian, không chấp trước hay nhiễm ô vào bất cứ điều gì. Bằng cách đoạn tuyệt hoàn toàn tham ái và dục vọng thế gian, Ngài không còn bị ràng buộc bởi những điều mà người đời theo đuổi. Chính sự vắng mặt của tham ái đã giúp Ngài giải thoát khỏi mọi phiền não.
Nguồn gốc của phiền não mà chúng ta thường trải qua chính là do tham ái mà sinh ra. Khi lòng tham và ích kỷ không còn, phiền não cũng sẽ tiêu tan. Chúng ta thường bị chi phối bởi những niệm dục, dẫn đến lòng tham ái không bao giờ thỏa mãn, từ đó sinh ra phiền não, điên đảo và ô nhiễm. Hạnh thanh tịnh trong tu tập chính là quá trình diệt trừ tận gốc những ô nhiễm này.
Đức Phật luôn nỗ lực vì lợi ích của chúng sinh. Ngay cả khi còn ở trong cung vàng điện ngọc, Ngài không hề chấp trước vào vinh hoa phú quý. Sau khi xuất gia, Ngài buông bỏ mọi oai nghi thế tục, không tranh chấp hay biện luận với ai, để đạt được “Vô Tranh Tam Muội”.
“Tranh là tâm hơn thua,
Đi ngược lại với Đạo,
Khiến sinh ra bốn tướng;
Làm sao được “Tam Muội“.”
Phật an trú trong pháp Không Tranh, hoàn thành nguyện lực đã lập từ thuở xưa và tích lũy vô lượng công đức. Ngài dùng trí tuệ siêu việt để xua tan màn vô minh, phá tan bóng tối si mê trên thế gian. Ngài là phước điền tối thượng, luôn vì chúng sinh mà tán thán công đức của chư Phật, giúp chúng sinh gieo trồng phước báu, cầu mong trí tuệ và vun bồi thiện căn nơi Tam Bảo. Qua con mắt trí tuệ, Ngài thấu suốt mọi chân lý và tán thán công đức của việc xuất gia.
“Xuất gia” mang nhiều tầng nghĩa sâu sắc: đó là thoát ly “Tam giới gia” (Dục giới, Sắc giới và Vô sắc giới), đồng thời cũng là rời bỏ “Thế tục gia”. Thoát khỏi “nhà” của thế gian có nghĩa là không còn giữ những quan niệm và chấp trước như người đời.
Hơn nữa, “xuất gia” còn là thoát khỏi “Phiền não gia”. Mỗi chúng ta trên đời đều đang sống trong “ngôi nhà” phiền não. Khi nóng giận, mọi thứ ngon vật lạ đều trở nên vô vị. Xuất gia là khát vọng thoát khỏi cảnh khổ đau này.
“Xuất gia” còn có nghĩa là rời bỏ “Vô minh gia”. Vô minh là sự thiếu hiểu biết, không thấu suốt mọi việc, dẫn đến hành động điên đảo. Vì vậy, cần phải ra khỏi cái nhà vô minh đó.
Động cơ xuất gia rất đa dạng. Trong lịch sử, có những người xuất gia vì tuổi già neo đơn, tìm nơi nương tựa. Có người vì hoàn cảnh khó khăn, phạm pháp muốn thay đổi cuộc đời, hoặc do gia đình không đủ khả năng nuôi dưỡng. Những trường hợp này, dù có tu hành đắc đạo hay không, vẫn là điều cần xem xét.
Tuy nhiên, cũng có những người chân chính phát tâm Bồ đề vì nỗi khổ sinh tử mà xuất gia. Hạng người này, nếu giữ vững tâm nguyện, sẽ thực sự tu hành theo lời Phật dạy, nỗ lực vượt qua vòng luân hồi.
Do đó, dù xuất gia với bất kỳ tâm trạng hay hoàn cảnh nào, điều quan trọng sau khi bước chân vào con đường tu tập là phải giữ gìn sự thanh tịnh, xa lánh tội lỗi. Đó là cách để khôi phục lại tâm thanh tịnh vốn có, vĩnh viễn thoát ly khỏi vòng luân hồi, phiền não, vô minh và thế tục.
Hòa thượng Tuyên Hóa
-
Tâm sự với người mới xuất gia
-
Nếu em đi xuất gia: Đó là phúc đức lớn nhất của gia đình
-
Phần 4: Lễ xuất gia đặc biệt